Środula z dwóch czasów - teatralny spacer śladami getta w Sosnowcu
Na Środuli historia nie leży wyłącznie w archiwach. W 2023 roku Teatr Zagłębia zaprosił mieszkańców na spacer, podczas którego dawne życie dzielnicy spotkało się ze wspomnieniami dorastania w Sosnowcu lat 80. i 90. To była opowieść o miejscu oglądanym z dwóch różnych perspektyw - osobistej i historycznej.
- ŚRODULA. WCZORAJ I PRZEDWCZORAJ połączyła pamięć z codziennością
- Dwóch przewodników prowadziło przez tę samą dzielnicę
- Trasa miała konkretny rytm i prowadziła spod szkoły na Okrzei
ŚRODULA. WCZORAJ I PRZEDWCZORAJ połączyła pamięć z codziennością
Spacer powstał w ramach cyklu „Ślady Zagłębiowskich Żydów”, towarzyszącego przedstawieniu „Środula. Krajobraz Mausa” w Teatrze Zagłębia. Jego trasa prowadziła przez dzielnicę, na której terenie w latach 1942-1943 znajdowało się getto dla Żydów z Sosnowca i okolic.
Za pomysłem stali Aleksander Blitek i Tomek Grząślewicz. Blitek, aktor Teatru Zagłębia i mieszkaniec Środuli od pokoleń, znał ją z własnych doświadczeń: podwórkowych zabaw, zdartych kolan i pierwszych papierosów. Grząślewicz, regionalista i badacz dziejów getta, patrzył na tę samą przestrzeń przez dokumenty, świadectwa i historię sosnowieckich Żydów.
Ich spotkanie przy pracy nad spektaklem „Środula. Krajobraz Mausa” przerodziło się w pomysł na spacer, który nie oddzielał wielkiej historii od zwyczajnego życia. „Przedwczoraj” oznaczało tu pamięć o getcie, a „wczoraj” - opowieść o dorastaniu w dzielnicy pod koniec XX wieku. 🏙️
Więcej lokalnych informacji z Sosnowca jest na otososnowiec.pl. Sprawdź też, co dzieje się w najbliższych dniach – wydarzenia i imprezy zbieramy na otososnowiec.pl/wydarzenie.
Dwóch przewodników prowadziło przez tę samą dzielnicę
Uczestnicy poznawali Środulę z dwóch punktów widzenia. Jeden wynikał z wieloletniego zakorzenienia w dzielnicy, drugi z pracy badawczej nad jej żydowskim dziedzictwem. Dzięki temu spacer nie był wyłącznie lekcją historii ani nostalgiczną przechadzką po dawnych podwórkach.
Był raczej próbą sprawdzenia, jak te same miejsca zmieniają znaczenie, gdy spojrzeć na nie z różnych czasów. Obok historii getta pojawiały się wspomnienia codzienności, dorastania i lokalnej pamięci. Właśnie w takim zestawieniu kryła się siła tego wydarzenia. 📚
Trasa miała konkretny rytm i prowadziła spod szkoły na Okrzei
Spacer odbył się 11 czerwca 2023 roku. Zbiórkę zaplanowano na godz. 9.50 pod budynkiem Szkoły Podstawowej nr 16 przy ul. Okrzei 56 w Sosnowcu, a rozpoczęcie wydarzenia na godz. 10.00. Trasa trwała około 2,5-3 godzin i kończyła się w miejscu startu między godz. 12.30 a 13.00.
- 9.50 - zbiórka przy SP nr 16, ul. Okrzei 56
- 10.00 - początek spaceru
- około 12.30-13.00 - zakończenie w miejscu zbiórki
Wydarzenie pokazywało, że sosnowieckie dziedzictwo można poznawać nie tylko z teatralnej widowni czy kart książki. Czasem wystarczy przejść przez własną dzielnicę uważniej, zatrzymać się przy znanym miejscu i dopuścić do głosu historie, które przez lata pozostawały obok codziennego życia. 🕰️
na podstawie: Teatr Zagłębia Sosnowiec.
Widzisz błąd lub nieaktualną informację? Zgłoś błąd, sprostowanie lub uwagę
![]()
Ostatnie Artykuły

Zagłębie Sosnowiec pokonuje STS Sanok 3:2. Savilahti daje wygraną

Ponad 2,39 mln zł na wsparcie uczniów i zmiany w pięciu szkołach Sosnowca

Co robić w weekend w Sosnowcu? Przewodnik na 20–22 listopada

13 płatności skradzioną kartą. 53-latek z Sosnowca usłyszał 14 zarzutów

Nie tylko o papierosach. Sosnowiecki profilaktyk rozmawiał z młodzieżą o nikotynie

Glukoza, cholesterol i badanie słuchu przed wykładem o zdrowiu w MUZIE

Przy zbiorowej mogile odbędą się obchody 196. rocznicy powstania

Tłumy na jarmarkach zwiększają ryzyko kradzieży. Policja z Sosnowca przypomina zasady

W Polsce zebrano 348 ton śmieci. Wynik akcji wzrósł o 14 procent

Zagłębie wygrało 6:1 i wraca do turnieju finałowego Pucharu Polski

PKP PLK podpisały umowę z PNUIK Kraków na remont kładki w Sosnowcu Maczkach

Bezpłatny seans świątecznej baśni w Sosnowcu. Po filmie będą tańce

Kontrole cudzoziemców w całym kraju. W akcji zatrzymano 16 osób

Alicja Majewska i Włodzimierz Korcz świętują 50 lat współpracy. Koncert w MUZIE
Przydatne dane teleadresowe
- Parafia Wniebowzięcia NMP w Sosnowcu - msze, kancelaria, historia katedry
- Centrum Zdrowia Dziecka i Rodziny im. Jana Pawła II w Sosnowcu - kontakt, oddziały, rejestracja
- Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji w Sosnowcu - kontakt, godziny, obiekty
- IV Komisariat Policji w Sosnowcu - kontakt, dzielnicowi, rejony
- SIM Zagłębie w Sosnowcu - kontakt, nabór mieszkań, warunki najmu
- Miejskie Przedsiębiorstwo Gospodarki Odpadami w Sosnowcu - kontakt, godziny, GPSZOK i zasady segregacji
